Qymyzdan   – dári

jasap tańǵaldyrý Pavlodar oblysynyń Qazy aýylynda júzege asyrylǵaly otyr Aýdandaǵy Qazy aýyly «Altaı» sharýa qojalyǵy bıe sútin qurǵaq kúıindegi tabletka tárizdes etip shyǵaratyn óndiris ashpaqshy. Qojalyq Germanııanyń Ortalyq Azııadaǵy ókildigi arqyly zamanaýı qural-jabdyqtaryn satyp alýǵa kómektesý boıynsha kelissózder júrgizýde. Árıne, qymyzdan dári jasaıtyn sheteldik qural-jabdyqtyń quny qymbat. Aýyldyń Malybaı, Qazy degen attaryna saı, nesıe arqyly jol ashylsa, qymyzdan dári jasaý – jańalyq. Qymyz óndirisimen aınalysatyn sharýashylyq 1992 jyly ashyldy. Qazir jebe tuqymdas 700-deı jylqysy bar. Sharýashylyq basshysy Sátbek Mýkın 2001 jyldan beri qymyzdy bótelkege quıyp satýmen aınalysýda. Isi tabysty. Táýligine 300 lıtrge deıin qymyz óndiriledi, bir lıtriniń baǵasy – 400 teńge. Kelesi jyldan bastap ónimniń táýliktik mólsherin 1 tonnaǵa deıin kóbeıtpek. Qoja­lyqta 20 adam jumys jasaıdy. Ekinshiden, «Altaıdyń» qymyzy halyqaralyq ISO sapa sertıfıkatyna ıe. Jyl saıyn ótkiziletin «Zelenaıa nedelıa» atty halyqaralyq kórmeniń turaqty qatysýshysy. Qymyz sehy jaz aılarynda kúnine – 200-250 lıtr qymyz daıyndaıdy. Táýligine 25 lıtr qymyz beretin «rekordsmen» bıeler bar. 2009 jyly sharýashylyq Germanııada ótken halyqaralyq «Jasyl apta» kórmesine qatysty. Taǵy da shaqyrtý alypty. Eli­mizde ótkiziletin «Qaraótkel» jármeńkesinde úsh jyl qatarynan «Eń úzdik qymyz» ataǵyn eshkim­ge bermeı kele jatyr. Sharýa­shylyqta Altaı ólke­sinen áke­lingen jáne jergilikti jyl­qylardy býdandastyrý ar­qyly alynǵan Jaby tuqymy ósiredi. Jyl aıaǵyna qaraı ol basqaratyn qojalyq «Asyl tuqymdy jylqy sharýashylyǵy» mártebesine ıe bolmaq. Byltyr «Jy­lyna qýattylyǵy 200 tonna bıe sútin qaıta óńdeýdi uıym­dastyrý» baǵytynda qymyz sehyn keńeıtý boıynsha ınvestısııalyq joba ázirlendi. Onyń negizinde mal sharýashylyǵy keshenin salý, jalpy quny 75 mıllıon teńgeni quraıtyn 300 bıeni satyp alý josparlandy. Qazir qurylys jumystary júrgizilýde. Buǵan qosa, jańadan aýylsharýashylyǵy tehnıkalary satyp alynbaq. – Kóz qorqaq, qol batyr. Biz­diń de ózgeler sııaqty zamanaýı úlgidegi tehnologııany meńgergimiz keledi. Halyqaralyq kórmelerge qatysyp júrgendikten, jurttyń ozyq tájirıbesin qoldanyp, qymyzdan dári jasap shyǵarsam dep oılaımyn, – deıdi S.Mýkın. Farıda BYQAI, «Egemen Qazaqstan». Pavlodar oblysy, Lebıaji aýdany.